PUBLIKACJE

W jednym z naszych ostatnich sondaży, po ponad ośmiu latach przerwy, powróciliśmy do kwestii ubóstwa. Interesowało nas, jaka jest, zdaniem ankietowanych, skala ubóstwa w Polsce, jakie są, według nich, wyznaczniki biedy, jak postrzegają jej przyczyny oraz czy w odczuciu badanych ubogich będzie raczej przybywać czy ubywać.

W okresie dzielącym oba badania wiele się zmieniło w postrzeganiu sytuacji materialnej. Po roku 2017 monitorowane przez nas wskaźniki położenia materialnego poprawiały się, mniej więcej do czasu wybuchu pandemii COVID-192. W kolejnych latach wskaźniki te pogorszyły się jednak i osiągnęły najniższe wartości w tym okresie podczas wysokiej inflacji w latach 2022–2023. Natomiast w ostatnich dwóch latach zarejestrowaliśmy ich ponowną poprawę. Odnotowane pod koniec 2025 roku oceny warunków materialnych są najlepsze w historii naszych badań.

POSTRZEGANIE SKALI UBÓSTWA W POLSCE

Czy zna Pan(i) – z sąsiedztwa, z widzenia – naprawdę biedną osobę lub rodzinę?
- Tak, sam(a) jestem biedny(a)
- Tak, znam takie osoby, rodziny
- Nie, nie znam nikogo naprawdę biednego
/wykres wg badań III‘93 - XI‘25/ oraz /tabela aneksowa/

Jak Pan(i) ocenia, ile jest osób biednych wśród 100 mieszkańców Polski?
- 10% i mniej ogółu społeczeństwa
- Od 11% do 25% ogółu społeczeństwa
- Od 26% do 50% ogółu społeczeństwa
- Od 51% do 75% ogółu społeczeństwa
- Powyżej 75% ogółu społeczeństwa
- Trudno powiedzieć
/tabela wg badań III‘93 -XI‘25/ oraz /tabela aneksowa - średnia/

Czy, Pana(i) zdaniem, w ciągu najbliższych kilku lat ludzi naprawdę biednych będzie w Polsce:
- znacznie więcej niż obecnie
- nieco więcej
- tyle samo
- nieco mniej
- znacznie mniej niż obecnie
- Trudno powiedzieć
/tabela wg badań I‘97 - XI‘25/ oraz /tabela aneksowa/

WYZNACZNIKI UBÓSTWA

Jak Pan(i) sądzi, poniżej jakiego dochodu zaczyna się już bieda?

Chodzi nam o wysokość dochodu netto (na rękę) na jedną osobę w rodzinie.
Do 999 zł
Od 1000 zł do 1499 zł
Od 1500 zł do 1999 zł
Od 2000 zł do 2499 zł
2500 zł i więcej
Trudno powiedzieć

/tabela oraz tabela aneksowa - średnia/

Jak Pan(i) sądzi, poniżej jakiego dochodu zaczyna się już bieda? Chodzi o wysokość dochodu na osobę w rodzinie.

- Średnie wartości finansowego progu biedy

- Średnia wartość finansowego progu biedy jako odsetek przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z roku poprzedzającego badanie

/tabela wg badań III‘93, I‘97, I‘99, VI‘00, III‘04, III‘07, III‘12, VI‘17, XI‘25/

Jak opisał(a)by Pan(i) osobę ubogą, biedną? Czy, Pana(i) zdaniem, osoba uboga, biedna to ktoś, kto / kogo / komu:
- brakuje na jedzenie, musi czasami pożyczać na jedzenie
- brakuje na opłaty, ma kłopoty z regulowaniem bieżących rachunków
- nie ma pracy
- nie ma gdzie mieszkać
- nie starcza na pokrycie nieoczekiwanych wydatków
- nie jest w stanie spłacać długów, pożyczek
- brakuje na zakup nowych ubrań
- nie stać na remont, wymianę starych sprzętów na nowe
- nie ma oszczędności
- brakuje na wyjazd wakacyjny przynajmniej raz w roku
- coś innego świadczy o ubóstwie
/wykresy wg badań III‘12, VI‘17, XI‘25/

POSTRZEGANIE PRZYCZYN UTRWALANIA SIĘ BIEDY

Co, Pana(i) zdaniem, przede wszystkim decyduje o tym, że niektórzy ludzie nie mogą wydostać się z biedy?
- Niezaradność życiowa, bezradność w załatwianiu swoich spraw
- Lenistwo, niechęć do podejmowania pracy
- Alkoholizm
- Choroba, kalectwo
- Brak pracy, bezrobocie
- Niskie emerytury, renty
- Brak wykształcenia, kwalifikacji zawodowych
- Brak wsparcia i opieki ze strony państwa
- Brak wsparcia i opieki ze strony rodziny, brak rodziny
- Brak szczęścia, ślepy los
/tabela wg badań I‘97 - XI‘25/ oraz /tabela wg oceny własnych warunków materialnych/

Aneks - tabele zróżnicowań społeczno-demograficznych